Η πρώτη οργανωμένη πολιτιστική προσπάθεια στη Βουλισμένη ξεκίνησε το 1929, με την ίδρυση του Προοδευτικού Συλλόγου Βουλισμένης «Ο Άγιος Νικήτας».
Ο Σύλλογος αναγνωρίστηκε με την υπ’ αριθ. 50/1929 απόφαση του Πρωτοδικείου Λασιθίου. Σύμφωνα με το καταστατικό του, σκοπός του ήταν η διατήρηση των τοπικών εθίμων και της οικοτεχνίας, η ενίσχυση της υγείας μέσω της σωματικής αγωγής, η καλλιέργεια της ομαδικής εργασίας για την εκτέλεση κοινοτικών έργων, η βελτίωση της ύδρευσης του χωριού, ο εξωραϊσμός των δρόμων, των πλατειών και των δημόσιων και κοινοτικών κτιρίων, καθώς και η ίδρυση και ενίσχυση λαϊκής βιβλιοθήκης.
Το πρώτο Διοικητικό Συμβούλιο, το οποίο συνέταξε και υπέγραψε το καταστατικό στις 29 Μαΐου 1929, αποτελούσαν οι Εμμανουήλ Γιούργος, Ευάγγελος Βαρούχας, πατήρ Ματθαίος Συλλιγάρδος, Εμμανουήλ Γ. Παναγιωτάκης, Γεώργιος Ε. Πιτυκάκης, Εμμανουήλ Α. Γραφανάκης και Ζαχαρίας Σουργιάς.
Μετά την επίσημη έγκρισή του, ο Σύλλογος απευθύνθηκε με επιστολή στους Βουλισμενιώτες που ζούσαν μακριά από το χωριό και ζήτησε την οικονομική τους βοήθεια. Στην επιστολή γινόταν αναφορά στην έλλειψη νερού, στην κατάσταση των δρόμων και των εκκλησιών, καθώς και στην απουσία χώρων υγιεινής και ψυχαγωγίας.
Ανάμεσα στα έργα που πραγματοποίησε ήταν το χτίσιμο του «Ηλιακείου», με τη βοήθεια της Κοινότητας και της Ενοριακής Επιτροπείας.
Το αρχειακό υλικό του Συλλόγου δεν διασώθηκε και δεν υπάρχουν περισσότερες πληροφορίες για την κατοπινή του δραστηριότητα. Είναι γνωστό ότι συνέχισε να λειτουργεί μέχρι τις αρχές της γερμανοϊταλικής κατοχής. Ο Προοδευτικός Όμιλος Βουλισμένης «Άγιος Νικήτας» διαλύθηκε με την υπ’ αριθ. 214/9-10-1952 απόφαση του Πρωτοδικείου Λασιθίου, επειδή βρισκόταν σε αδράνεια περισσότερο από μία δεκαετία.
Ο σημερινός Σύλλογος
Ο σημερινός Επιμορφωτικός Πολιτιστικός Σύλλογος Βουλισμένης νομιμοποιήθηκε με την υπ’ αριθ. 393/1980 απόφαση του Πρωτοδικείου Λασιθίου.
Κατά τα πρώτα δώδεκα χρόνια της λειτουργίας του ανέπτυξε δράση στην κοινωνική και πολιτιστική ζωή της Βουλισμένης. Οι ενέργειές του αφορούσαν την εμφάνιση του χωριού, καθώς και τη διαφύλαξη και συντήρηση των ιστορικών και εκκλησιαστικών μνημείων του.
Ο Σύλλογος ασχολήθηκε με τη διατήρηση και αναβίωση τοπικών ηθών και εθίμων, όπως τα παραδοσιακά κάλαντα, η Φουνάρα της Λαμπρής, ο Κλήδονας και το εωθινό της 25ης Μαρτίου με το τραγούδι «Ξυπνάτε με τ’ αγέρι της αυγής».
Συνέβαλε επίσης στη διαμόρφωση και αξιοποίηση του χώρου του Βιγλιού και διέθεσε έσοδα για κοινωφελείς αγορές, όπως η επέκταση του σχολικού περιβόλου.
Διοργάνωνε καλλιτεχνικές βραδιές, εκθέσεις λαϊκής τέχνης και λουλουδιών, μουσικές συναυλίες και κρητικολαϊκά γλέντια στις γιορτές του Αφέντη Χριστού και του Αγίου Νικήτα.
Καθιέρωσε τη Γιορτή της Μητέρας, η οποία γινόταν τη δεύτερη Κυριακή του Μαΐου στην Παναγία Βιγλιώτισσα. Στις 25 Νοεμβρίου τιμούσε την Αγία Αικατερίνη, προστάτιδα του Συλλόγου.
Πραγματοποίησε επίσης εκδηλώσεις προς τιμήν των παλαιών δασκάλων του Δημοτικού Σχολείου Βουλισμένης και των ανθρώπων της τρίτης ηλικίας, καθώς και ομιλίες και προβολές διαφανειών για την επιμόρφωση και την ψυχαγωγία των κατοίκων.
Από τις σημαντικότερες πρωτοβουλίες του ήταν η συγκέντρωση, συντήρηση και φύλαξη των θρησκευτικών κειμηλίων στη μουσειακή εκκλησία της Αγίας Αικατερίνης και η δημιουργία της «Γιαλουράκειου Βιβλιοθήκης».
Η βιβλιοθήκη έφερε το όνομα του Βουλισμενιώτη συγγραφέα Μανόλη Γιαλουράκη και εμπλουτίστηκε με εκατοντάδες βιβλία, τα οποία προσέφεραν απόδημοι Βουλισμενιώτες και κυρίως η σύζυγος του συγγραφέα, Σοφία Γιαλουράκη.
Το 1992 ο Επιμορφωτικός Πολιτιστικός Σύλλογος Βουλισμένης εξέδωσε το βιβλίο του Μανόλη Αντ. Παπαδογιάννη «Η Βουλισμένη του Μεραμπέλου της Κρήτης μέσα στον χώρο και τον χρόνο». Το Διοικητικό Συμβούλιο ανέλαβε την πολυδάπανη έκδοση του βιβλίου, με ιδιαίτερη συμβολή του προέδρου του Συλλόγου και προέδρου της Κοινότητας, Δημήτρη Εμμ. Αγγελάκη.